با وجود این چالش، برخی والدین راهکارهای خلاقانه و غیرمعمولی را به کار بردهاند تا علاقه و لذت خواندن را به کودکان بازگردانند:
۱. استفاده از
ChatGPT
و تولید داستانهای شخصی
بعضی والدین از ChatGPT برای ساخت داستانهای کوتاه و سفارشی برای کودکان استفاده میکنند. مثلاً داستانهایی دربارهٔ ماجراجوییهای شخصیتهایی با نام کودک که با لحجهٔ جذاب یا طنزآمیز گفته میشود تا توجه کودکان جلب شود.
این شیوه باعث میشود داستانها متعادل و سرگرمکننده باشند و کودک فقط برای یادگیری لغت نخواند، بلکه بخواهد از داستان لذت ببرد.
۲. «پنهان کردن» خواندن در فعالیتهای دیگر (مثلاً آشپزی)
یک نویسندهٔ آمریکایی برای ترغیب فرزندانش به خواندن، از کتابهای آشپزی در هنگام آشپزی خانوادگی استفاده میکند — چون کودکان از طعم کردن و تجربهٔ عملی لذت میبرند.
در این روش، مطالعهٔ کتاب به بخش جذابی از فعالیت جمعی و عملی تبدیل میشود، نه فقط یک تمرین خشک و جدی دربارهٔ خواندن.
۳. روایتهای
نمایشی و جذاب
(مثل نقشآفرینی)
یک پدر بازیگر برای خواندن داستانها از صداهای مختلف و بازیگری شخصیتها استفاده میکند، مثلاً با تقلید صدای بازیگر Christopher Walken یا دیگر شخصیتها.
با این کار، کتابها به چیزی شبیه نمایش زندهٔ کوچک تبدیل میشوند، که کودک را کاملاً درگیر و عاشق داستان میکند.
۴.
آموزش از کتابداران و متخصصان
متخصصان (مثلاً از کتابخانهٔ عمومی نیویورک) میگویند:
از همهٔ انواع خواندن استقبال کنید — حتی کتابهایی که صفحات بدون کلمه دارند و کودک را وادار میکنند خودش داستان را بسازد.
اجازه دهید کودک کتابهایی را انتخاب کند که خودش دوست دارد، چون وقتی انتخاب با خودش باشد، احتمال اینکه آن کتاب را بخواند خیلی بیشتر است.
وقتی کودکان ببینند والدین برای لذت خودشان کتاب میخوانند (نه فقط برای تکلیف)، احتمال اینکه آنها هم علاقه پیدا کنند خیلی بالاتر میرود.
بر اساس تجربهٔ والدین و نظر متخصصان، علاقهمند کردن کودک به کتاب در سال ۲۰۲۵ موفقیتآمیز بوده — ولی نه با روشهای سنتی، بلکه با:
استفاده از ابزارهای نوآورانه مثل هوش مصنوعی برای تولید داستانهای جذاب
ترکیب خواندن با فعالیتهای لذتبخش مثل آشپزی
نمایشنامهخوانی و تقلید صداها برای زنده کردن داستان
و تشویق به انتخاب کتاب توسط خود کودک، بهجای اجباری کردن آن
تمرکز اصلی این است که خواندن برای کودک تفریح، تجربه و ارتباطی مثبت باشد — نه فقط یک مهارت آموزشی.