از موشک عاشورا تا سجیل
موشک سجیل در مراحل اولیه توسعه با نام «عاشورا» شناخته می‌شد. در ۲۲ آبان ۱۳۸۷، نخستین آزمایش موفق پروازی این موشک اعلام شد. در آن زمان، وزیر دفاع وقت از دستیابی متخصصان ایرانی به فناوری ساخت موشک بالستیک دو مرحله‌ای با سوخت جامد خبر داد.
در ادامه، در اردیبهشت‌ماه ۱۳۸۸، آزمایش نمونه ارتقایافته این موشک با نام «سجیل» انجام شد.
برد موشک سجیل؛ ۲۰۰۰ کیلومتر
سجیل یک موشک زمین‌به‌زمین با برد اعلام‌شده حدود دو هزار کیلومتر است که در رده موشک‌های بالستیک میان‌برد قرار می‌گیرد.
طول این موشک حدود ۱۷.۵ متر، قطر بدنه آن حدود یک متر و ۲۰ سانتی‌متر و وزن آن هنگام پرتاب حدود ۲۳ تن اعلام شده است.
این موشک از دو مرحله پیشران سوخت جامد بهره می‌برد و با استفاده از سکوی پرتاب متحرک جاده‌ای قابل شلیک است. سر جنگی آن نیز از بدنه اصلی جدا می‌شود و وزن محموله قابل حمل آن در برآوردهای مختلف حدود ۶۵۰ تا ۷۰۰ کیلوگرم عنوان شده است.
سوخت جامد؛ مهم‌ترین ویژگی فنی موشک سجیل
استفاده از سوخت جامد، مهم‌ترین تفاوت فنی موشک سجیل با موشک‌هایی مانند شهاب ۳ است.
در موشک‌های دارای سوخت مایع، پیش از پرتاب باید فرایند سوخت‌گیری انجام شود؛ اما در موشک‌های سوخت جامد، پیشران از پیش در موتور قرار دارد.
این ویژگی موجب کاهش زمان آماده‌سازی برای پرتاب می‌شود و امکان جابه‌جایی و استقرار موشک در موقعیت‌های مختلف را فراهم می‌کند.
سرعت موشک سجیل چقدر است؟
موشک سجیل هنگام ورود مجدد به جو زمین و در مرحله پایانی پرواز، حدود ۱۱ تا ۱۳ ماخ سرعت دارد که معادل تقریبی ۳۶۰۰ تا ۴۳۰۰ متر بر ثانیه است.
البته این ارقام مربوط به مرحله پایانی پرواز هستند و نباید با سرعت موشک در تمام مراحل حرکت یکسان در نظر گرفته شوند.
درباره دقت اصابت موشک سجیل نیز خطایی کمتر از ۱۰ متر گزارش شده است. این دقت به ارتقای سامانه هدایت و استفاده از تجهیزات ناوبری پیشرفته‌تر نسبت داده می‌شود.
چرا رهگیری موشک سجیل دشوار است؟
به گزارش خبرگزاری تسنیم، رهگیری موشک سجیل به دلیل ویژگی‌های طراحی و سرعت آن بسیار دشوار توصیف شده است.
این خبرگزاری درباره ویژگی‌های طراحی موشک سجیل نوشته است: «نوع طراحی سه مخروطی سرجنگی موشک سجیل موجب کاهش سطح مقطع راداری شده و در کنار سرعت مافوق صوت آن در فاز نهایی، رهگیری این موشک را بسیار دشوار می‌کند.»
همچنین درباره سامانه هدایت این موشک گزارش شده است که ترکیبی از GPS و INS است. بر اساس این گزارش، استفاده از این سامانه‌ها می‌تواند مقاومت موشک را در برابر جنگ الکترونیک و اخلال در سیگنال‌های موقعیت‌یابی افزایش دهد.
به همین دلیل، خطای اصابت این موشک کمتر از ۱۰ متر برآورد شده است؛ رقمی که در گزارش تسنیم از آن به‌عنوان دقتی نزدیک به صفر یاد شده است.
هاله نورانی موشک سجیل در آسمان چگونه ایجاد می‌شود؟
هنگامی که موشک سجیل از جو غلیظ زمین عبور کرده و به ارتفاعات بسیار بالا، در نزدیکی لبه فضا، می‌رسد، فشار هوای محیط به‌شدت کاهش می‌یابد و به شرایط نزدیک به خلأ می‌رسد.
در چنین شرایطی، گازهای داغ و پرفشار خروجی از نازل موتور موشک با مقاومت بسیار کمتری از سوی جو مواجه می‌شوند. در نتیجه، این گازها به‌جای تشکیل یک دنباله باریک، در فضایی گسترده به شکل کروی یا مخروطی منبسط می‌شوند.
اگر زمان شلیک موشک با غروب یا طلوع خورشید هم‌زمان باشد، در حالی که ناظران روی زمین در تاریکی قرار دارند، موشک به دلیل حضور در ارتفاع ده‌ها کیلومتری همچنان در معرض تابش مستقیم نور خورشید است.
بازتاب نور خورشید از ذرات بخار آب، یخ و گازهای منبسط‌شده حاصل از احتراق سوخت جامد، این توده گازی را روشن می‌کند و منظره‌ای شبیه به یک هاله آسمانی یا سحابی درخشان در پهنه آسمان به وجود می‌آورد.
خبرآنلاین