احمد طاهری، رئیس مرکز هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت از محیط گفت: هر خودروی فرسوده بهطور متوسط ۹ برابر یک خودروی نو آلایندگی تولید میکند و حدود ۲ برابر هم بیشتر سوخت مصرف میکند.
ضرورت اسقاط خودروهای فرسوده
آلودگی هوا همچنان یکی از مهمترین چالشهای زیستمحیطی کلانشهرهای کشور است، چالشی که بخش فراوانی از آن در کلانشهرهایی همچون تهران و مشهد به عملکرد ناوگان حملونقل و بهویژه تردد خودروهای فرسوده بازمیگردد.
خودروهای فرسوده باوجود سهم محدود در ناوگان، بخش قابلتوجهی از آلایندههای هوا را تولید میکنند. تسریع درروند اسقاط آنها میتواند هم به کاهش آلودگی هوا و هم به مدیریت مصرف سوخت در کشور کمک کند.
سهم بالای منابع متحرک در آلودگی
نتایج سیاهههای انتشار آلایندهها در کلانشهرهای کشور نشان میدهد منابع متحرک سهم بالایی در آلودگی هوادارند، در تهران حدود ۶۰ درصد ذرات معلق و نزدیک به ۸۰ درصد آلایندههای گازی از طریق ناوگان حملونقل تولید میشود، حتی در شهرهایی مانند اراک و اصفهان که منابع ثابت سهم بیشتری در آلودگی هوادارند، همچنان خودروها و سایر منابع متحرک از عوامل اصلی انتشار آلایندهها به شمار میروند.
ضرورت نوسازی ناوگان فرسوده
بررسیها نشان میدهد فقط ۸ درصد ناوگان فرسوده تهران مسئول حدود ۳۸ درصد آلودگی ناشی از حملونقل است، همچنین هر خودروی فرسوده بهطور متوسط ۹ برابر یک خودروی نو آلایندگی تولید میکند و حدود ۲ برابر بیشتر سوخت مصرف میکند. همین موضوع اسقاط خودروهای فرسوده را به یکی از مؤثرترین راهکارها برای کاهش آلودگی هوا و رفع بخشی از نا ترازی انرژی در کشور تبدیل کرده است.
افزایش اسقاط خودرو
در سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۰ حدود ۱۵ هزار خودروی فرسوده از رده خارج شد، درحالیکه طی همان دوره بیش از یکمیلیون و ۵۰۰ هزار خودروی جدید وارد چرخه حملونقل کشور شد. این روند موجب انباشت گسترده خودروهای فرسوده شد که تعداد آنها اکنون بیش از ۲۰ میلیون دستگاه برآورد میشود.
البته رکورد اسقاط سالانه کشور در سال ۱۴۰۳ شکسته شد بهطوریکه از ابتدای سال ۱۴۰۳ تاکنون بیش از ۵۳۰ هزار خودروی فرسوده از رده خارجشدهاند. طی ۲ سال اخیر اقدامات مثبتی برای نوسازی ناوگان عمومی بهویژه در تهران انجامشده و حدود ۴۰۰ دستگاه اتوبوس برقی به ناوگان حملونقل شهری اضافهشده است، اما هنوز بخش قابلتوجهی از ناوگان فرسوده است. پیش از ورود اتوبوسهای جدید، حدود ۹۰ درصد ناوگان اتوبوسرانی تهران فرسوده بود و هرچند با نوسازیهای انجامشده بخشی از این مشکل برطرف شده، اما فاصله زیادی تا رسیدن به وضعیت مطلوب وجود دارد.
ضرورت توسعه حملونقل عمومی پاک
وی همچنین پایین بودن سهم حملونقل عمومی در سفرهای شهری را از دیگر چالشهای موجود دانست و گفت: طبق قانون، بیش از ۴۰ درصد سفرهای شهری باید از طریق حملونقل عمومی انجام شود، اما این سهم در تهران اکنون حدود ۱۳ درصد است این در حالی است که با شناسایی موانع و آسیبشناسی چالشها، زمینه اجرای مؤثرتر قانون و رفع مشکلات موجود فراهم شود.