کشورهای اروپایی که به زعمی متحدان آمریکا به حساب میآیند به این اقدام غیرقانونی آمریکا واکنش نشان داده و آن را نقض حقوق بینالملل عنوان کردهاند. ایتالیا تنها کشور اروپایی بود که قاطعانه از ترامپ حمایت کرد. و برخی دیگر موضعی بسیار محتاطانه اتخاذ کردند و برخی نیز مانند ترکیه اعلام کرد که در آینده اگر کمکی بود در خدمتیم!
به گزارش خبرآنلاین، در ادامه گزارشی از واکنش رهبران و سیاستمداران اروپایی را مرور میکنیم:
حمایت تمام قد ملونی از ترامپ
روزنامه فرانسوی «لو فیگارو» در گزارشی اعلام کرد که جورجیا ملونی نخستوزیر ایتالیا تنها رهبر اروپایی بود که در کنار رژیم اسرائیل از ابتدا از عملیات نظامی ایالات متحده در ونزوئلا حمایت کرد و آن را «مداخله دفاعی» خواند.
ملونی در بیانیهای عنوان کرد: مطابق با موضع دیرینه ایتالیا، دولت معتقد است که اقدام نظامی خارجی راه پایان دادن به رژیمهای تمامیتخواه نیست اما در عین حال مداخله نظامی دفاعی را در برابر حملات ترکیبی (...) و همچنین در مورد نهادهایی که قاچاق مواد مخدر را دامن میزنند و ترویج میدهند، مشروع میداند.
به این ترتیب ملونی در کنار رژیم صهیونیستی قرار گرفت که از حمله آمریکا به ونزوئلا «استقبال» کرد.
استارمر: برای پایان رژیم او اشکی نریختیم
کییر استارمر نخستوزیر بریتانیا نیز در شبکه ایکس نوشت: «میخواهم ابتدا واقعیتها را روشن کنم. قصد دارم با رئیسجمهور ترامپ و متحدان درباره آنچه در ونزوئلا رخ داده گفتوگو کنم.
میتوانم کاملاً شفاف بگویم که ما در این موضوع دخالتی نداشتیم… و من همیشه گفتهام و به آن باور دارم که همه ما باید به حقوق بینالملل پایبند باشیم.»
نخستوزیر بریتانیا، در پستی دیگر نوشت: دولت بریتانیا در روزهای آینده وضعیت در حال تحول را با همتایان آمریکایی خود بررسی خواهد کرد، در حالی که به دنبال گذاری امن و مسالمتآمیز به دولتی مشروع هستیم که منعکسکننده اراده مردم ونزوئلا باشد.
او در پایان تاکید کرد: بریتانیا مدتهاست که از انتقال قدرت در ونزوئلا حمایت کرده است. ما مادورو را رئیسجمهور نامشروع میدانستیم و برای پایان رژیم او اشکی نریختیم.
من امروز صبح حمایت خود از حقوق بینالملل را تکرار کردم. دولت بریتانیا در روزهای آینده با همتایان آمریکایی خود درباره وضعیت در حال تحول بحث خواهد کرد، در حالی که ما به دنبال انتقال امن و صلحآمیز به یک دولت مشروع هستیم که اراده مردم ونزوئلا را منعکس کند.
مرتس: مادورو نقش مسئلهسازی در منطقه ایفا کرده است
فریدریش مرتس صدر اعظم آلمان نیز در شبکه ایکس نوشت: نیکلاس مادورو کشورش را به ویرانی کشانده است. آخرین انتخابات جعلی بود. مانند بسیاری از کشورهای دیگر جهان، ما ریاستجمهوری او را به رسمیت نشناختهایم.
مادورو نقش مسئلهسازی در منطقه ایفا کرده است.
طبقهبندی حقوقی مداخله آمریکا پیچیده است. ما با دقت زمان خواهیم گذاشت. حقوق بینالملل همچنان معیار اصلی است. نباید اجازه داد بیثباتی سیاسی اکنون در ونزوئلا شکل بگیرد.هدف باید گذار منظم به دولتی باشد که از طریق انتخابات مشروعیت یافته باشد.
مکرون:امیدواریم رئیسجمهور ادموندو گونسالس اوروتیا این گذار را تضمین کند
امانوئل مکرون در شبکه ایکس نوشت: مردم ونزوئلا امروز از دیکتاتوری نیکلاس مادورو رهایی یافتهاند و تنها میتوانند از این بابت خوشحال باشند.
نیکلاس مادورو با تصاحب قدرت و لگدمال کردن آزادیهای بنیادین، ضربهای سنگین به کرامت مردم خود وارد کرد.
گذار پیشِ رو باید مسالمتآمیز، دموکراتیک و مبتنی بر احترام به اراده مردم ونزوئلا باشد.
امیدواریم رئیسجمهور ادموندو گونسالس اوروتیا، که در سال ۲۰۲۴ انتخاب شد، بتواند هرچه سریعتر این گذار را تضمین کند.
در حال حاضر در حال دیدار با شرکای منطقهای خود هستم.
فرانسه کاملاً در حالت آمادهباش و هوشیاری قرار دارد، بهویژه برای تضمین امنیت شهروندان خود در این ساعاتِ پرابهام.
ملانشون: قرار نیست کسی مکرون را بیدار کند؟
سیاستمدار چپگرای فرانسه در پیامی با بیان اینکه ایالات متحده آمریکا با «ربودن فجیع» نیکولاس مادورو نفت ونزوئلا را تصرف کرد این اقدام واشنگتن را محکوم کرد.
به گزارش روزنامه «لو پاریزین»، ژان لوک ملانشون رهبر حزب چپگرای «فرانسه تسلیمناپذیر» در شبکه ایکس نوشت: آمریکای ترامپ با نقض حاکمیت ونزوئلا با مداخله نظامی به شیوه قدیمی و ربودن فجیع رئیسجمهور مادورو و همسرش، نفت ونزوئلا را تصرف میکند.
وی افزود: آیا قرار نیست کسی مکرون (رئیسجمهور فرانسه) را بیدار کند؟ وقت آن رسیده است که جمهوری فرانسه حمله به ونزوئلا را محکوم کند.
ملانشون تاکید کرد: چیزی به نام تهاجم خوب وجود ندارد. تهاجم فقط «بد» است.
وی معتقد است که قاچاق مواد مخدر «بهانهای» بود برای «نابود کردن آنچه از نظم بینالمللی عاری از قانون قویترینها باقی مانده است».
وزیر خارجه فرانسه: هیچ راهحل سیاسی پایداری را نمیتوان از خارج تحمیل کرد
ژان نوئل بارو (Jean-Noël Barrot) وزیر خارجه فرانسه روز گذشته (شنبه) با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، اعلام کرد: فرانسه تاکید میکند که هیچ راهحل سیاسی پایداری را نمیتوان از خارج تحمیل کرد و تنها ملتهای مستقل هستند که آینده خود را تعیین میکنند.
با این حال، به اعتقاد رئیس دستگاه دیپلماسی فرانسه، «نیکولاس مادورو [رئیسجمهوری ونزوئلا] با تصاحب قدرت از مردم ونزوئلا و محروم کردن آنها از آزادیهای اساسیشان، به طور جدی کرامت و حق تعیین سرنوشت آنها را نقض کرده است.»
«نیکولاس مادورو با سلب قدرت از مردم ونزوئلا و محروم کردن آنها از آزادیهای بنیادیشان، کرامت آنها و حقشان در تعیین سرنوشت خود را به شدت خدشهدار کرده است.
عملیات نظامی که منجر به دستگیری مادورو شد، اصل عدم توسل به زور که پایه حقوق بینالملل است را نقض میکند. فرانسه یادآوری میکند که هیچ راهحل سیاسی پایداری نمیتواند از خارج تحمیل شود و تنها مردم یک کشور هستند که میتوانند سرنوشت خود را تعیین کنند.
تکرار نقض این اصل توسط کشورهایی که بهعنوان اعضای دائم شورای امنیت سازمان ملل مسئولیت اصلی دارند، پیامدهای سنگینی برای امنیت جهانی خواهد داشت و هیچکس از آن مستثنی نخواهد بود.»
وقتی آمریکا پا را از حاکمیت قانون فراتر میگذارد، چه میتوانیم به چین بگوییم؟
به گزارش روز یکشنبه ایرنا، دومینیک دو ویلپن (Dominique de Villepin)سیاستمدار کهنهکار فرانسه و نخستوزیر اسبق این کشور در پستی در پلتفرم شبکه اجتماعی «ایکس»، هشدار داد: عملیات نظامی جاری آمریکا علیه ونزوئلا یک تغییر ژئوپلیتیکی بزرگ ایجاد میکند. ایالات متحده با نقض منشور و روح سازمان ملل متحد، به عمد و بدون شک خود را از مرزهای قوانین بینالمللی خارج میکند. این اقدامی با پیامدهای گسترده برای نظم بینالمللی ایجاد شده پس از جنگ جهانی دوم است.
وی با اشاره به «وضعیت عراق یا لیبی»، افزود: تغییر رژیم با زور به این شکل مشروعیت مییابد. تجربه گذشته نشان میدهد که هر قدر هم که دولتهای سرنگون شده نامحبوب باشند، تغییر رژیم نه به دموکراسی و صلح که به هرجومرج، جنگ داخلی و دیکتاتوری میانجامد. وضعیت را در نظر بگیرید.
این سیاستمدار نوشت: این اقدام، حوزههای نفوذ امپراتوری را به نام «نتیجهگیری ترامپ» از دکترین مونرو، همانطور که در استراتژی دفاع ملی دسامبر ۲۰۲۵ تدوین شده است، مشروعیت میبخشد. هدف نه چندان پنهان دیپلماسی قایق مجهز به توپ، همچنان تحمیل یک نظم ایدئولوژیک همسو با دیدگاه دونالد ترامپ در سراسر آمریکای لاتین است.
وی افزود: وقتی آمریکا پا را از حاکمیت قانون فراتر میگذارد، چه میتوانیم به چین بگوییم اگر با رژیمی در تایوان یا ویتنام موافق نباشد؟ یا چه استدلالی به روسیه ارائه دهیم اگر تصمیم بگیرد دولتی را که دوست ندارد در مولداوی یا حتی در کشورهای بالتیک سرنگون کند؟
دو ویلپن در پایان تاکید کرد: فرانسه و اروپا باید آشکارا همراه با کشورهای جنوب جهانی، تعهد خود را به اصول حقوق بینالملل، در درجه اول حاکمیت کشورها و امنیت جمعی، تاکید کنند و از نظم قانونی دولت-ملتها در برابر درگیری وحشیانه امپراتوریها دفاع کنند.
ترکیه: آماده کمک هستیم
وزارت خارجه ترکیه نیز در شبکه ایکس نوشت: ترکیه به ثبات ونزوئلا و به صلح و رفاه مردم ونزوئلا اهمیت میدهد.
برای جلوگیری از آنکه وضعیت کنونی به پیامدهای منفی برای امنیت منطقهای و بینالمللی منجر شود، از تمامی طرفها خواستار رفتار با خویشتنداری هستیم.
ما آمادهایم هرگونه کمک سازندهای برای حل بحران در ونزوئلا در چارچوب حقوق بینالملل ارائه دهیم.
اوکراین مشروعیت مادورو را به رسمیت نشناخته است
وزیر خارجه اوکراین نیز در شبکه ایکس نوشت: اوکراین همواره از حق ملتها برای زندگی آزاد، بهدور از دیکتاتوری، سرکوب و نقض حقوق بشر دفاع کرده است. رژیم مادورو در همه ابعاد این اصول را نقض کرده است.
کشورهای دموکراتیک و سازمانهای حقوق بشری در سراسر جهان بارها بر جرایم گسترده این رژیم، خشونت، شکنجه، سرکوب، نقض همه آزادیهای اساسی، سرقت آرا و نابودی دموکراسی و حاکمیت قانون تأکید کردهاند.
اوکراین، همراه با دهها کشور دیگر در نقاط مختلف جهان، پس از انتخابات مهندسیشده و خشونت علیه معترضان، مشروعیت مادورو را به رسمیت نشناخته است.
مردم ونزوئلا باید فرصت داشتن یک زندگی عادی، امنیت، رفاه و کرامت انسانی را داشته باشند. ما به حمایت از حق آنان برای چنین زندگیای، همراه با احترام و آزادی، ادامه خواهیم داد.
ما از تحولاتی حمایت میکنیم که مطابق با اصول حقوق بینالملل بوده و دموکراسی، حقوق بشر و منافع مردم ونزوئلا را در اولویت قرار دهد.
از همه کسانی در سراسر جهان که به حفاظت از جان انسانها کمک میکنند، سپاسگزاریم.
شورای اروپایی
آنتونیو کوستا رئیس شورای اروپا، اورسولا فوندرلاین رئیس کمیسیون اروپا و کایا کالاس مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا در محور مواضع خود، با اعلام نگرانی عمیق از تحولات ونزوئلا، خواستار پایبندی همه طرفها به منشور ملل متحد و پرهیز از اقدامات یکجانبهای شدند که میتواند ثبات منطقه را بیشتر به خطر اندازد.
کالاس در پیامی که پس از گفتوگو با وزیر خارجه آمریکا و سفیر اتحادیه اروپا در کاراکاس منتشر شد، ضمن تکرار مواضع پیشین اتحادیه درباره فقدان مشروعیت دولت مادورو، تأکید کرد که همه اقدامات باید در چارچوب حقوق بینالملل و منشور سازمان ملل انجام شود. آنتونیو کاستا رئیس شورای اروپا نیز گفت که اتحادیه با «نگرانی عمیق» اوضاع ونزوئلا را دنبال میکند و بر لزوم کاهش تنشها و حلوفصل مسالمتآمیز بحران ونزوئلا در چارچوب حقوق بینالملل تأکید دارد.
اسپانیا آماده مساعی جمیله است
در اسپانیا که به دلیل پیوندهای تاریخی و زبانی از نزدیک تحولات ونزوئلا را دنبال میکند، وزارت امور خارجه با صدور بیانیهای خواستار کاهش فوری تنشها شد و تأکید کرد هر راهحلی باید از مسیر گفتوگو و در چارچوب حقوق بینالملل پیگیری شود. مادرید همچنین اعلام کرد آماده است در صورت فراهم شدن شرایط، مساعی جمیله را برای کمک به یک راهحل سیاسی و مذاکرهشده ارائه کند.
در انگلیس، کییر استارمر نخستوزیر این کشور در نخستین واکنش رسمی، تصریح کرد که لندن «هیچ نقشی» در عملیات آمریکا علیه ونزوئلا نداشته و دولت او اکنون بر حفاظت از جان و امنیت اتباع انگلیس در این کشور تمرکز دارد. او در عین حال با یادآوری این نکته که «همیشه بر لزوم رعایت حقوق بینالملل تأکید کرده»، از هرگونه محکومیت یا حمایت صریح از اقدام واشنگتن خودداری و لحن خود را در چارچوب درخواست برای روشن شدن واقعیتها و ضرورت پایبندی به قواعد بینالمللی تنظیم کرد.
آلمان با نگرانی شرایط را رصد میکند
دولت آلمان نیز از طریق وزارت امور خارجه این کشور اعلام کرد تحولات ونزوئلا را «با نگرانی شدید» دنبال میکند. برلین از تشکیل گروه بحران در وزارت خارجه برای رصد اوضاع و هماهنگی با سفارت آلمان در کاراکاس و دیگر شرکای اروپایی خبر داد. محتوای مواضع رسمی آلمان بر ضرورت تضمین امنیت شهروندان آلمانی، حفظ ثبات منطقه و پایبندی به حقوق بینالملل متمرکز است و تاکنون نشانهای از حمایت علنی از اقدام نظامی آمریکا در آن دیده نمیشود.
فعال شدن واحد بحران در ایتالیا
در ایتالیا، آنتونیو تایانی وزیر خارجه این کشور با انتشار پیامی در شبکههای اجتماعی اعلام کرد دولت رم و سفارت ایتالیا در کاراکاس تحولات را با توجه ویژه به جامعه بزرگ ایتالیاییهای مقیم ونزوئلا از نزدیک زیر نظر دارند. او از فعال شدن واحد بحران در وزارت خارجه ایتالیا خبر داد و اعلام کرد نخستوزیر این کشور بهطور مستمر در جریان اوضاع قرار میگیرد. تمرکز اصلی موضع رم نیز بر ابعاد کنسولی و انسانی و جلوگیری از به خطر افتادن جان شهروندان ایتالیایی است.
بلژیک هم نگران است
بلژیک هم از طریق وزیر خارجه خود اعلام کرد سفارت این کشور که بهصورت غیرمقیم مسئول پوشش ونزوئلا است، همراه با دستگاه دیپلماسی در بروکسل بهطور کامل بسیج شدهاند و وضعیت در هماهنگی با شرکای اروپایی و نهادهای اتحادیه اروپا زیر نظر است. در این موضع نیز همان ادبیات کلی نگرانی، رصد مستمر و پایبندی به حقوق بینالملل تکرار شده است.
در حاشیه این مواضع رسمی دولتها و نهادهای اروپایی، بخشی از جریانهای سیاسی چپ در اروپا بهویژه در ایرلند با ادبیاتی تندتر، حمله آمریکا را تجاوز امپریالیستی و نقض فاحش حقوق بینالملل توصیف کردهاند. احزابی مانند «مردم پیش از سود» و «حزب کارگران ایرلند» در بیانیههای جداگانه، اقدام آمریکا را تلاش برای دخالت در حاکمیت ونزوئلا و کنترل منابع نفتی این کشور دانسته و از دولت ایرلند خواستهاند آشکارا این عملیات را محکوم و آزادی فوری مادورو و همسرش را مطالبه کند.
همچنین الکساندر لوکاشنکو، رئیسجمهوری بلاروس در شبکه ایکس نوشت: لوکاشنکو بازداشت رئیسجمهوری ونزوئلا پس از حملات آمریکا علیه این کشور را محکوم کرده است.
این شبکه خبری افزود: لوکاشنکو ماه گذشته در گفتوگو با شبکه آمریکایی «نیوزمکس» درباره احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه ونزوئلا هشدار داده و گفته بود: «این دومین ویتنام خواهد بود و آمریکاییها نیازی به آن ندارند.
از این منظر، اگرچه متحدان اروپایی آمریکا از نظر سیاسی همچنان از روایتهای انتقادی خود درباره دولت مادورو فاصله نگرفته و روی مفاهیمی مانند «گذار دموکراتیک» تأکید کردهاند، اما دستکم در ساعات نخست پس از حمله، مواضع رسمی آنها بیشتر حول محور خویشتنداری، حقوق بینالملل و محافظت از اتباع خود چرخیده و از پیوستن علنی به اقدام نظامی واشنگتن یا دفاع صریح از آن پرهیز شده است.