پژوهشهای جدید نشان میدهند که کیفیت خواب نقشی بهمراتب حیاتیتر از رژیم غذایی، میزان فعالیت بدنی یا حتی زمان استفاده از نمایشگرها (Screen Time) در موفقیت تحصیلی و کیفیت زندگی اجتماعی نوجوانان ایفا میکند.
هرچند خواب کافی برای عملکرد صحیح بدن و سلامت روان ضروری است، اما آمارهای موجود نشان میدهند که دانشآموزان و نوجوانان میزان استراحت مورد نیاز بدن خود را دریافت نمیکنند؛ موضوعی که مستقیماً بر سلامت روان و در نتیجه افت عملکرد آنها در مدرسه تأثیر منفی میگذارد.
در این پژوهش، محققان «دانشگاه کالیفرنیا، دیویس» در ایالات متحده، دادههای مربوط به بیش از ۶ هزار شرکتکننده را برای بررسی عملکرد تحصیلی و ۷ هزار نفر را برای ارزیابی مشکلات اجتماعی در گروه سنی ۱۰ تا ۱۳ سال تحلیل کردهاند. یافتهها نشان میدهد کودکانی که علائم اضطراب، افسردگی یا تجربههای شبهروانپریشی داشتهاند، در مدرسه و روابط اجتماعی ضعیفتر عمل میکنند؛ اما نکته کلیدی این است که بخش عمدهای از این افت عملکرد، نه صرفاً بهخاطر خودِ علائم روانی، بلکه به عادات سبک زندگی و بهویژه الگوی خواب آنها مربوط میشود.
به گفته پژوهشگران، خواب نامناسب با ایجاد خستگی در طول روز، مشکلات تمرکز و تضعیف کارکردهای اجرایی به عملکرد درسی آسیب میزند. همچنین در بُعد اجتماعی، اختلالات خواب با افزایش بیحوصلگی و تمایل به انزوا، حفظ روابط سالم را برای نوجوانان دشوارتر میکند.
نویسندگان مطالعه تأکید کردهاند که اصلاح روتینهای خواب، یک راهکار کاملاً کاربردی و قابل اجرا برای خانوادههاست تا بتوانند از سلامت عاطفی و عملکرد روزمره فرزندان خود پشتیبانی کنند.